
{"id":5487,"date":"2020-11-19T09:32:41","date_gmt":"2020-11-19T06:32:41","guid":{"rendered":"https:\/\/tr.uyghuracademy.org\/?p=5487"},"modified":"2020-11-19T09:32:41","modified_gmt":"2020-11-19T06:32:41","slug":"dogu-turkistanli-kasimi-ailesine-ait-uygur-hakaniye-yazisi-ile-bezenmis-bazi-hali-ornekleri","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/tr.uyghuracademy.org\/?p=5487","title":{"rendered":"Do\u011fu T\u00fcrkistanl\u0131 Kas\u0131mi ailesine ait Uygur (Hakaniye) yaz\u0131s\u0131 ile bezenmi\u015f baz\u0131 hal\u0131 \u00f6rnekleri"},"content":{"rendered":"<p><span style=\"color: #0000ff\"><strong> <img decoding=\"async\" src=\"https:\/\/tr.uyghuracademy.org\/wp-content\/uploads\/2020\/11\/divani-hikmet-001.jpg\" \/><\/strong><\/span><\/p>\n<p><span style=\"color: #0000ff\"><strong>Dr. Ahmet AYTA\u00c7<\/strong><\/span><\/p>\n<p><span style=\"color: #0000ff\"><strong>\u00d6zet<\/strong><\/span><\/p>\n<p>Geleneksel T\u00fcrk sanatlar\u0131 i\u00e7erisinde el dokumalar\u0131 \u00f6nemli bir yere sahiptir. T\u00fcrkler i\u00e7in hayvanc\u0131l\u0131k Orta Asya&#8217;da \u00f6nemli bir ge\u00e7im kayna\u011f\u0131 olmu\u015ftur. B\u00fcy\u00fck hayvan s\u00fcr\u00fcleri vard\u0131. Dolay\u0131s\u0131yla hayvanlar\u0131n\u0131n k\u0131l ve y\u00fcnlerinden faydalanm\u0131\u015flard\u0131r. T\u00fcrkler tarih boyunca dokuma sanat\u0131na \u00f6nc\u00fcl\u00fck etmi\u015flerdir. Dokumac\u0131l\u0131k Orta Asya&#8217;dan Anadolu&#8217;ya kadar T\u00fcrklerin u\u011fra\u015ft\u0131\u011f\u0131 \u00f6nemli bir meslek olmu\u015ftur. Dokumac\u0131l\u0131k ge\u00e7mi\u015fle g\u00fcn\u00fcm\u00fcz aras\u0131nda k\u00fclt\u00fcrel anlamda da de\u011ferli bir \u00fcr\u00fcn olmu\u015ftur. \u0130nsanl\u0131k hayat\u0131n\u0131n her d\u00f6nemi dokumalarla i\u00e7 i\u00e7e olmu\u015ftur. Do\u011fu T\u00fcrkistan tarih boyunca T\u00fcrklerin h\u00e2kimiyetinde kalan \u00f6nemli bir co\u011frafya olarak dikkat \u00e7eker. Hun, Tabga\u00e7, G\u00f6kt\u00fcrk, Uygur, Karluk, Karahanl\u0131 gibi T\u00fcrk devletleri bu topraklarda ya\u015fam\u0131\u015ft\u0131r. Y\u00fczy\u0131llard\u0131r T\u00fcrk yurdu olmakla birlikte g\u00fcn\u00fcm\u00fcz de \u00f6zerk yap\u0131s\u0131na ra\u011fmen Do\u011fu T\u00fcrkistan, \u00c7in h\u00fck\u00fcmeti ile sorunlar ya\u015famaktad\u0131r. B\u00f6lgedeki bask\u0131c\u0131 sistem nedeniyle Do\u011fu T\u00fcrkistan k\u00fclt\u00fcr\u00fc hakk\u0131nda yeterli alan \u00e7al\u0131\u015fmas\u0131 da yap\u0131lamam\u0131\u015ft\u0131r. Kas\u0131mi ailesi Do\u011fu T\u00fcrkistan&#8217;da ya\u015fad\u0131klar\u0131 zamanlarda hal\u0131c\u0131l\u0131k mesle\u011fini yapm\u0131\u015flard\u0131r. Do\u011fu T\u00fcrkistan&#8217;da ki bask\u0131c\u0131 y\u00f6netim neticesinde \u0130stanbul&#8217;a yerle\u015fen Kas\u0131mi ailesi beraberlerinde dokuduklar\u0131 bir k\u0131s\u0131m duvar hal\u0131lar\u0131n\u0131 da getirmi\u015fleridir. Desensiz olan bu hal\u0131lara Uygur (Hakaniye) T\u00fcrk\u00e7esi ile hat \u015feklinde bir d\u00fczen ile yaz\u0131lar i\u015flenmi\u015ftir. Duvar hal\u0131s\u0131 olarak dokunmu\u015fturlar. Bu ara\u015ft\u0131rmada Kas\u0131mi ailesi koleksiyonunda bulunan hal\u0131lar teknik ve desen \u00f6zellikleri bak\u0131m\u0131ndan incelenecektir. Ara\u015ft\u0131rmaya \u00fc\u00e7 hal\u0131 dahil edilmi\u015ftir. Hal\u0131lardan birisinde Yusuf Hac Hacib&#8217;in bir \u015fiiri vard\u0131r. Di\u011ferinde Luptulla Muttalib&#8217;in bir \u015fiiri vard\u0131r. \u00dc\u00e7\u00fcnc\u00fc hal\u0131da ise besmele vard\u0131r.<\/p>\n<p><span style=\"color: #0000ff\"><strong>Anahtar Kelimeler:<\/strong><\/span> Hal\u0131, dokuma, desen, Uygur, k\u00fclt\u00fcr.<\/p>\n<p>Makalenin tamam\u0131na eri\u015fmek i\u00e7in l\u00fctfen linki t\u0131klay\u0131n: <a href=\"https:\/\/tr.uyghuracademy.org\/wp-content\/uploads\/2020\/11\/Dogu-Turkistanli-Kasimi-ailesine-ait-Uygur-Hakaniye-yazisi-ile-bezenmis-bazi-hali-ornekleri.pdf\">Do\u011fu T\u00fcrkistanl\u0131 Kas\u0131mi ailesine ait Uygur (Hakaniye) yaz\u0131s\u0131 ile bezenmi\u015f baz\u0131 hal\u0131 \u00f6rnekleri\u00a0<\/a><\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Dr. Ahmet AYTA\u00c7 \u00d6zet Geleneksel T\u00fcrk sanatlar\u0131 i\u00e7erisinde el dokumalar\u0131 \u00f6nemli bir yere sahiptir. T\u00fcrkler i\u00e7in hayvanc\u0131l\u0131k Orta Asya&#8217;da \u00f6nemli bir ge\u00e7im kayna\u011f\u0131 olmu\u015ftur. B\u00fcy\u00fck hayvan s\u00fcr\u00fcleri vard\u0131. Dolay\u0131s\u0131yla hayvanlar\u0131n\u0131n k\u0131l ve y\u00fcnlerinden faydalanm\u0131\u015flard\u0131r. T\u00fcrkler tarih boyunca dokuma sanat\u0131na \u00f6nc\u00fcl\u00fck etmi\u015flerdir. Dokumac\u0131l\u0131k Orta Asya&#8217;dan Anadolu&#8217;ya kadar T\u00fcrklerin u\u011fra\u015ft\u0131\u011f\u0131 \u00f6nemli bir meslek olmu\u015ftur. Dokumac\u0131l\u0131k ge\u00e7mi\u015fle g\u00fcn\u00fcm\u00fcz [&hellip;]<\/p>\n","protected":false},"author":3,"featured_media":0,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[16],"tags":[],"class_list":["post-5487","post","type-post","status-publish","format-standard","hentry","category-uygur-kimligi"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/tr.uyghuracademy.org\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/5487","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/tr.uyghuracademy.org\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/tr.uyghuracademy.org\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/tr.uyghuracademy.org\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/3"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/tr.uyghuracademy.org\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=5487"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/tr.uyghuracademy.org\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/5487\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":5492,"href":"https:\/\/tr.uyghuracademy.org\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/5487\/revisions\/5492"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/tr.uyghuracademy.org\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=5487"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/tr.uyghuracademy.org\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=5487"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/tr.uyghuracademy.org\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=5487"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}