
{"id":4099,"date":"2020-07-05T11:07:58","date_gmt":"2020-07-05T08:07:58","guid":{"rendered":"https:\/\/tr.uyghuracademy.org\/?p=4099"},"modified":"2020-07-05T11:33:14","modified_gmt":"2020-07-05T08:33:14","slug":"5-temmuz-urumci-soykirimi","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/tr.uyghuracademy.org\/?p=4099","title":{"rendered":"5 Temmuz Urum\u00e7i Soyk\u0131r\u0131m\u0131"},"content":{"rendered":"<p><span style=\"color: #0000ff;\"><strong><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" class=\"aligncenter size-full wp-image-4105\" src=\"https:\/\/tr.uyghuracademy.org\/wp-content\/uploads\/2020\/07\/Urum\u00e7i-Soyk\u0131r\u0131m\u0131.jpg\" alt=\"\" width=\"1170\" height=\"681\" srcset=\"https:\/\/tr.uyghuracademy.org\/wp-content\/uploads\/2020\/07\/Urum\u00e7i-Soyk\u0131r\u0131m\u0131.jpg 1170w, https:\/\/tr.uyghuracademy.org\/wp-content\/uploads\/2020\/07\/Urum\u00e7i-Soyk\u0131r\u0131m\u0131-400x233.jpg 400w, https:\/\/tr.uyghuracademy.org\/wp-content\/uploads\/2020\/07\/Urum\u00e7i-Soyk\u0131r\u0131m\u0131-1024x596.jpg 1024w, https:\/\/tr.uyghuracademy.org\/wp-content\/uploads\/2020\/07\/Urum\u00e7i-Soyk\u0131r\u0131m\u0131-768x447.jpg 768w\" sizes=\"auto, (max-width: 1170px) 100vw, 1170px\" \/><\/strong><\/span><\/p>\n<p><span style=\"color: #0000ff;\"><strong>Prof. Dr. Alimcan \u0130nayet<\/strong><\/span><\/p>\n<p>Bug\u00fcn 5 Temmuz. Urum\u00e7i soyk\u0131r\u0131m\u0131n\u0131n 11. y\u0131ld\u00f6n\u00fcm\u00fc. Urum\u00e7i soyk\u0131r\u0131m\u0131 diyorum, \u00e7\u00fcnk\u00fc Say\u0131n Cumhurba\u015fkan\u0131m\u0131z Recep Tayyip Erdo\u011fan o g\u00fcn Urum\u00e7i\u2019de ya\u015fananlar\u0131 \u201cadeta bir soyk\u0131r\u0131m\u201d diye tan\u0131mlam\u0131\u015ft\u0131. Y\u0131l 2009\u2019du. 5 Temmuz g\u00fcn\u00fc Urum\u00e7i\u2019de \u00fcniversite \u00f6\u011frencileri bir g\u00f6steri d\u00fczenlenmi\u015fti. Ama\u00e7 \u00c7in\u2019in \u015eaoguan \u015fehrinde Uygur i\u015f\u00e7ileri d\u00f6verek \u00f6ld\u00fcren katillerin soru\u015fturulmas\u0131n\u0131 talep etmekti. \u00c7in g\u00fcvenlik g\u00fc\u00e7lerinin ellerinde kitap ve kalemden ba\u015fka bir \u015fey olmayan g\u00f6stericilerin \u00fczerine ate\u015f a\u00e7mas\u0131 sonucu y\u00fczlerce gen\u00e7 hayat\u0131n\u0131 kaybetmi\u015fti. B\u00f6lgeden gelen haberlere g\u00f6re, 5 Temmuz gecesi sokaklara s\u0131k\u0131\u015ft\u0131r\u0131lan Uygur T\u00fcrkleri sokak lambalar\u0131n\u0131n kapat\u0131lmas\u0131yla birlikte kur\u015fun ya\u011fmuruna tutulmu\u015f, temizlik i\u015f\u00e7ileri sabaha kadar sokaklar\u0131 temizleyip cinayet izlerini silmi\u015fti. Daha vahim olan, bu katliamdan sonra binlerce ki\u015finin ortadan kaybolmas\u0131yd\u0131. Uygur T\u00fcrk toplumu b\u00fcy\u00fck bir travma ya\u015fam\u0131\u015ft\u0131 5 Temmuz g\u00fcn\u00fc. 60 y\u0131ldan beri milliyetlerin \u00f6zg\u00fcrl\u00fc\u011f\u00fc, ba\u011f\u0131ms\u0131zl\u0131\u011f\u0131 ve e\u015fitli\u011finden dem vuran \u00c7in kom\u00fcnist y\u00f6netimi ger\u00e7ek y\u00fcz\u00fcn\u00fc g\u00f6stermi\u015fti \u00e7\u00fcnk\u00fc.<\/p>\n<p>Evet, ger\u00e7ekten bir soyk\u0131r\u0131md\u0131 bu. Bug\u00fcn Do\u011fu T\u00fcrkistan\u2019da ya\u015fananlara bak\u0131nca, 5 Temmuz 2009 y\u0131l\u0131nda Urum\u00e7i\u2019de ya\u015fanan vah\u015fetin de asl\u0131nda \u00c7in y\u00f6netiminin Uygur T\u00fcrklerine y\u00f6nelik sistematik soyk\u0131r\u0131m politikas\u0131n\u0131n bir par\u00e7as\u0131 oldu\u011fu \u00e7ok net anla\u015f\u0131l\u0131yor. Ayr\u0131ca milyonlarca Uygur, Kazak, K\u0131rg\u0131z ve \u00d6zbek T\u00fcrk\u00fcn\u00fcn \u00c7in y\u00f6netiminin s\u00f6zde \u201cMeslek E\u011fitim Okullar\u0131\u201d dedikleri toplama kamplar\u0131nda zorla tutulmas\u0131, Uygur T\u00fcrklerinin n\u00fcfus art\u0131\u015f\u0131n\u0131 durdurmak i\u00e7in Uygur kad\u0131nlar\u0131n\u0131n k\u0131s\u0131rla\u015ft\u0131r\u0131lmas\u0131, Uygur T\u00fcrklerinin \u00e7ocuklar\u0131n\u0131n ailelerinden kopar\u0131larak \u00c7in\u2019e g\u00f6t\u00fcr\u00fcl\u00fcp e\u011fitilmesi, Uygur k\u0131zlar\u0131n\u0131n r\u0131zas\u0131 olmadan \u00c7inli erkeklerle evlendirilmesi, M\u00fcsl\u00fcmanlar\u0131n i\u00e7i bo\u015falt\u0131lm\u0131\u015f \u00c7in tarz\u0131 \u0130slam\u2019a inanmaya zorlanmalar\u0131 12 Ocak 1951\u2019de y\u00fcr\u00fcrl\u00fc\u011fe giren \u201cSoyk\u0131r\u0131m Su\u00e7unun \u00d6nlenmesine ve Cezaland\u0131r\u0131lmas\u0131na Dair S\u00f6zle\u015fme\u201dye g\u00f6re soyk\u0131r\u0131m su\u00e7u kapsam\u0131na girmektedir. Yani \u00c7in y\u00f6netimi bug\u00fcn de a\u00e7\u0131k\u00e7a soyk\u0131r\u0131m su\u00e7u i\u015flemektedir.<\/p>\n<p>\u00c7in kom\u00fcnist y\u00f6netimini b\u00f6yle davranmaya iten saiklere bak\u0131nca, Do\u011fu T\u00fcrkistan\u2019\u0131n jeopolitik, jeostratejik ve jeoekonomik de\u011fer ve \u00f6nemi g\u00f6z \u00e7arpar.<\/p>\n<p>19. y\u00fczy\u0131l\u0131n sonunda Man\u00e7u-\u00c7in imparatorlu\u011fu Do\u011fu T\u00fcrkistan\u2019\u0131 i\u015fgal edince, \u00f6nce b\u00f6lgenin ad\u0131n\u0131 \u201cXinjiang \/ \u015einciang\u201d (Yeni Hudut ) olarak de\u011fi\u015ftirmi\u015f, sonra \u00c7inli g\u00f6\u00e7men yerle\u015ftirme ve Konf\u00fc\u00e7yus e\u011fitimiyle Uygur T\u00fcrklerini asimile etmeyi planlam\u0131\u015ft\u0131. \u00c7\u00fcnk\u00fc Man\u00e7u-\u00c7in hakimiyeti asimilasyonu Do\u011fu T\u00fcrkistan\u2019\u0131 kontrol alt\u0131nda tutman\u0131n, b\u00f6ylece \u00c7in\u2019e bat\u0131dan gelecek tehlikeleri bertaraf etmenin tek \u00e7aresi olarak g\u00f6rm\u00fc\u015ft\u00fc. Man\u00e7u-\u00c7in hakimiyetinin g\u00fcvenlik gerek\u00e7esiyle uygulamaya \u00e7al\u0131\u015ft\u0131\u011f\u0131 asimilasyon plan\u0131 Milliyet\u00e7i \u00c7in iktidar\u0131 d\u00f6neminde ulusla\u015fma projesinin, \u00c7in kom\u00fcnist iktidar\u0131 d\u00f6neminde ise kom\u00fcnizm ideolojisinin bir gere\u011fi olarak anlat\u0131lm\u0131\u015f ve s\u00fcrd\u00fcr\u00fclm\u00fc\u015ft\u00fc. \u00c7in kom\u00fcnistlerinin 1949 y\u0131l\u0131nda Do\u011fu T\u00fcrkistan\u2019\u0131 kontrol alt\u0131na ald\u0131ktan sonra ilk yapt\u0131\u011f\u0131 i\u015f T\u00fcrk topraklar\u0131na milyonlarca \u00c7inli g\u00f6\u00e7men yerle\u015ftirmek oldu. 1949 y\u0131l\u0131nda Uygur T\u00fcrklerinin Do\u011fu T\u00fcrkistan\u2019\u0131n genel n\u00fcfusundaki oran\u0131 y\u00fczde 80, \u00c7inlilerin y\u00fczde 5 iken, 2000\u2019li y\u0131llara gelindi\u011finde, b\u00f6lgedeki Uygur T\u00fcrklerinin n\u00fcfusu 45\u2019e d\u00fc\u015fm\u00fc\u015f, \u00c7inli n\u00fcfusu ise y\u00fczde 45\u2019e ula\u015fm\u0131\u015ft\u0131r.<\/p>\n<p>\u00c7in kom\u00fcnist y\u00f6netimi Do\u011fu T\u00fcrkistan T\u00fcrklerine y\u00f6nelik demografik soyk\u0131r\u0131m\u0131 ger\u00e7ekle\u015ftirdikten sonra, sinsi tasar\u0131mlarla Uygur T\u00fcrklerini pasifize ederek politik ve ekonomik sistemin d\u0131\u015f\u0131na atm\u0131\u015ft\u0131. Bu s\u00fcre\u00e7te Do\u011fu T\u00fcrkistan\u2019da ke\u015ffedilen yer alt\u0131 ve yer \u00fcst\u00fc kaynaklar\u0131 \u00c7inlilerin i\u015ftah\u0131n\u0131 kabartt\u0131k\u00e7a kabartm\u0131\u015ft\u0131. \u00d6zellikle Do\u011fu T\u00fcrkistan\u2019\u0131n Yeni \u0130pek Yolu projesinin merkezinde yer alm\u0131\u015f olmas\u0131 bu topraklar\u0131 \u00c7inliler i\u00e7in vazge\u00e7ilmez k\u0131l\u0131yordu. \u00c7in y\u00f6netimi bu topraklar\u0131 \u00fczerinde ya\u015fayan Uygur T\u00fcrklerini asimile etmek suretiyle sahiplenmek ve \u00c7in\u2019e ba\u011flamak niyetindeydi. Buna ba\u011fl\u0131 olarak \u00c7in y\u00f6netimi Do\u011fu T\u00fcrkistan T\u00fcrklerine y\u00f6nelik ba\u015flang\u0131\u00e7ta sinsice uygulamaya koydu\u011fu asimilasyon politikas\u0131n\u0131 bug\u00fcn a\u00e7\u0131k\u00e7a soyk\u0131r\u0131m politikas\u0131na d\u00f6n\u00fc\u015ft\u00fcrm\u00fc\u015ft\u00fcr. \u00c7\u00fcnk\u00fc ekonomisi, teknolojisi ve ordusu geli\u015fmi\u015f, d\u00fcnyadaki konumu g\u00fc\u00e7lenmi\u015ftir. Art\u0131k \u00c7in d\u00fcnyay\u0131 umursamamaktad\u0131r.<\/p>\n<p>\u00d6zetle belirtmek gerekirse, \u00c7in T\u00fcrk d\u00fcnyas\u0131 i\u00e7in bir felaket, d\u00fcnya i\u00e7in bir tehdittir. \u00c7in vir\u00fcs\u00fc salg\u0131n\u0131 bunun ibret verici bir \u00f6rne\u011fidir. Bilinmelidir ki, insanl\u0131\u011f\u0131n \u00c7in\u2019in puluna paras\u0131na de\u011fil, adalete ihtiyac\u0131 vard\u0131r. Bu noktada adalet ve hukukun \u00fcst\u00fcnl\u00fc\u011f\u00fcne inananlara, Birle\u015fmi\u015f Milletlere, \u0130nsan Haklar\u0131 \u00d6rg\u00fctlerine, \u0130slam ve T\u00fcrk d\u00fcnyas\u0131na, k\u0131sacas\u0131 vicdan sahiplerine b\u00fcy\u00fck g\u00f6rev d\u00fc\u015fmektedir.<\/p>\n<p>Kaynak: diplomasiturk.com<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Prof. Dr. Alimcan \u0130nayet Bug\u00fcn 5 Temmuz. Urum\u00e7i soyk\u0131r\u0131m\u0131n\u0131n 11. y\u0131ld\u00f6n\u00fcm\u00fc. Urum\u00e7i soyk\u0131r\u0131m\u0131 diyorum, \u00e7\u00fcnk\u00fc Say\u0131n Cumhurba\u015fkan\u0131m\u0131z Recep Tayyip Erdo\u011fan o g\u00fcn Urum\u00e7i\u2019de ya\u015fananlar\u0131 \u201cadeta bir soyk\u0131r\u0131m\u201d diye tan\u0131mlam\u0131\u015ft\u0131. Y\u0131l 2009\u2019du. 5 Temmuz g\u00fcn\u00fc Urum\u00e7i\u2019de \u00fcniversite \u00f6\u011frencileri bir g\u00f6steri d\u00fczenlenmi\u015fti. Ama\u00e7 \u00c7in\u2019in \u015eaoguan \u015fehrinde Uygur i\u015f\u00e7ileri d\u00f6verek \u00f6ld\u00fcren katillerin soru\u015fturulmas\u0131n\u0131 talep etmekti. \u00c7in g\u00fcvenlik g\u00fc\u00e7lerinin [&hellip;]<\/p>\n","protected":false},"author":3,"featured_media":0,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[25],"tags":[],"class_list":["post-4099","post","type-post","status-publish","format-standard","hentry","category-uygur-haber"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/tr.uyghuracademy.org\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/4099","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/tr.uyghuracademy.org\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/tr.uyghuracademy.org\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/tr.uyghuracademy.org\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/3"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/tr.uyghuracademy.org\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=4099"}],"version-history":[{"count":5,"href":"https:\/\/tr.uyghuracademy.org\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/4099\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":4107,"href":"https:\/\/tr.uyghuracademy.org\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/4099\/revisions\/4107"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/tr.uyghuracademy.org\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=4099"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/tr.uyghuracademy.org\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=4099"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/tr.uyghuracademy.org\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=4099"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}