
{"id":2020,"date":"2018-10-10T11:27:21","date_gmt":"2018-10-10T08:27:21","guid":{"rendered":"https:\/\/tr.uyghuracademy.org\/?p=2020"},"modified":"2018-10-10T11:27:21","modified_gmt":"2018-10-10T08:27:21","slug":"dogu-turkistani-gormek","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/tr.uyghuracademy.org\/?p=2020","title":{"rendered":"Do\u011fu T\u00fcrkistan&#8217;\u0131 g\u00f6rmek"},"content":{"rendered":"<p><img loading=\"lazy\" decoding=\"async\" class=\"wp-image-1955 aligncenter\" src=\"https:\/\/tr.uyghuracademy.org\/wp-content\/uploads\/2018\/10\/12-400x233.jpg\" alt=\"\" width=\"618\" height=\"360\" srcset=\"https:\/\/tr.uyghuracademy.org\/wp-content\/uploads\/2018\/10\/12-400x233.jpg 400w, https:\/\/tr.uyghuracademy.org\/wp-content\/uploads\/2018\/10\/12.jpg 736w\" sizes=\"auto, (max-width: 618px) 100vw, 618px\" \/><\/p>\n<p style=\"text-align: center\">Faruk \u00c7AKIR<\/p>\n<p>\u00c7in zulm\u00fc dolay\u0131s\u0131yla Do\u011fu T\u00fcrkistan\u2019\u0131 terk ederek d\u00fcnyan\u0131n de\u011fi\u015fik yerlerine gidenler, \u00fclkelerinde ya\u015fanan haks\u0131zl\u0131\u011f\u0131 d\u00fcnyan\u0131n g\u00fcndemine ta\u015f\u0131mak i\u00e7in gayret sarf ediyorlar, ama bu mesele yeteri kadar g\u00fcndeme gelebilmi\u015f de\u011fil.<br \/>\nBa\u015fka \u00fclkeler neyse de, T\u00fcrkiye ba\u015fta olmak \u00fczere \u0130sl\u00e2m \u00e2leminin g\u00fcndeminde b\u00f6yle bir mesele olmamas\u0131 hakikaten garip. Bir milyon M\u00fcsl\u00fcman\u0131n \u00c7in zulm\u00fc alt\u0131nda oldu\u011funu, \u2018yabanc\u0131\u2019 gazetelerden \u00f6\u011freniyoruz. Baz\u0131 sivil toplum kurulu\u015flar\u0131 orada ya\u015fanan s\u0131k\u0131nt\u0131lar\u0131 g\u00fcndeme ta\u015f\u0131maya \u00e7al\u0131\u015f\u0131yorlar, ama a\u00e7\u0131klamalar\u0131 \u2018yerli ve mill\u00ee\u2019 medyada pek yer alam\u0131yor. Bu durum normal midir?<\/p>\n<p>D\u00fcnyan\u0131n d\u00f6rt bir yan\u0131nda ya\u015fayan Uygurlar, uluslar aras\u0131 topluma \u00e7a\u011fr\u0131 yaparak konuyla ilgili bilgi vermesi i\u00e7in \u00c7in\u2019e bask\u0131 uygulamas\u0131n\u0131 istemi\u015f. Gelen haberlere g\u00f6re Bat\u0131 Sincan b\u00f6lgesinde kontrolu s\u0131k\u0131la\u015ft\u0131ran \u00c7in h\u00fck\u00fcmeti, bunu \u2018dini a\u015f\u0131r\u0131c\u0131l\u0131kla m\u00fccadele kampanyas\u0131\u2019 olarak sunmaya \u00e7al\u0131\u015f\u0131yor.<\/p>\n<p>Amerika\u2019n\u0131n Sesi\u2019ne konu\u015fan ve T\u00fcrkiye\u2019de m\u00fclteci oldu\u011fu ifade edilen bir Uygur \u015f\u00f6yle demi\u015f: \u201cO\u011flumu, evini ziyarete gelirken, Urum\u00e7i havaalan\u0131nda, devlete kar\u015f\u0131 komplo kurmak su\u00e7lamas\u0131yla tutuklad\u0131lar. Masum o\u011flumu Urum\u00e7i\u2019de 13 y\u0131l hapse mahk\u00fbm ettiler. Bana su\u00e7unun h\u00fck\u00fcmeti devirmeye te\u015febb\u00fcs oldu\u011funu s\u00f6ylediler.\u201d<\/p>\n<p>\u015eu anda T\u00fcrkiye\u2019de ya\u015fayan ba\u015fka bir Uygur m\u00fclteciyse, k\u0131z\u0131n\u0131n nas\u0131l kayboldu\u011funu a\u011flayarak anlat\u0131rken \u015f\u00f6yle konu\u015fmu\u015f: \u201cBana sadece hapiste oldu\u011fu s\u00f6ylendi. Nerede oldu\u011funu veya ne kadar ceza ald\u0131\u011f\u0131n\u0131 bile bilmiyorum. Ondan haber almayal\u0131 16 ay oldu.\u201d<br \/>\nUygur diasporas\u0131, ileti\u015fim \u00fczerindeki s\u0131k\u0131 h\u00fck\u00fcmet kontrol\u00fc dolay\u0131s\u0131yla, Do\u011fu T\u00fcrkistan (Sincan) b\u00f6lgesinde ya\u015fayan ve tutuklu olmayan yak\u0131nlar\u0131na bile ula\u015famad\u0131klar\u0131n\u0131 s\u00f6ylemi\u015fler. Ailesi hakk\u0131nda bilgi almaya \u00e7al\u0131\u015fan bir ba\u015fkas\u0131 da \u015f\u00f6yle demi\u015f: \u201cBabam masum ve ben de hi\u00e7bir su\u00e7 i\u015flemedim. Bu apa\u00e7\u0131k insan haklar\u0131 ihl\u00e2li. \u00d6zg\u00fcrl\u00fc\u011f\u00fcm\u00fcz ve \u015ferefimiz olmadan ya\u015f\u0131yoruz. Babam\u0131n benim y\u00fcz\u00fcmden ac\u0131 \u00e7ekmesi bende b\u00fcy\u00fck travma yapt\u0131.\u201d (www.amerikaninsesi.com, 5 Ekim 2018)<\/p>\n<p>\u00c7in\u2019in Sincan b\u00f6lgesindeki zorluklar\u0131, de\u011fi\u015fik tarihlerde raporlar a\u00e7\u0131klayan uluslar aras\u0131 insan haklar\u0131 kurulu\u015flar\u0131 da il\u00e2n ediyor. Nedense bu mesele T\u00fcrkiye\u2019de yeterince g\u00fcndeme gelmiyor. Acaba bunun \u00f6zel bir sebebi var m\u0131?<\/p>\n<p>\u0130n\u00f6n\u00fc \u00dcniversitesi \u00d6\u011fretim \u00dcyesi Prof. Dr. Erhan Ayd\u0131n\u2019\u0131n kar\u015f\u0131la\u015ft\u0131\u011f\u0131 bir uygulama da ayr\u0131ca dikkat \u00e7ekici. Prof. Dr. Ayd\u0131n\u2019\u0131n 3 Eyl\u00fcl\u2019de yazd\u0131\u011f\u0131 twit mesaj\u0131 \u015f\u00f6yleydi: \u201cE\u015fim \u00c7in vatanda\u015f\u0131. 2014-2015 y\u0131llar\u0131nda \u00c7in Minzu \u00dcniversitesi\u2019nde \u00e7al\u0131\u015f\u0131rken \u00c7in ve T\u00fcrkiye yasalar\u0131na g\u00f6re evlendik. \u00c7in vatanda\u015f\u0131 olan e\u015fim 9 Nisan tarihinde annesinin rahats\u0131zl\u0131\u011f\u0131 sebebi ile Urum\u00e7i\u2019ye 1 haftal\u0131\u011f\u0131na gitti. Ancak \u00c7in makamlar\u0131 e\u015fimin d\u00f6n\u00fc\u015f\u00fcne izin vermedi. Hakk\u0131nda yurt d\u0131\u015f\u0131 yasa\u011f\u0131 konuldu. Evlilik belgelerini ve e\u015fimin T\u00fcrkiye\u2019deki \u00e7al\u0131\u015fma belgelerini \u00c7in B\u00fcy\u00fckel\u00e7ili\u011fi\u2019ne onaylatarak g\u00f6nderdim. Yine de bir sonu\u00e7 alamad\u0131m. Buradan devlet yetkililerine sesleniyorum. L\u00fctfen yard\u0131m etsinler.\u201d (@proferhanaydin)<\/p>\n<p>Sanal \u00e2lemden takip edebildi\u011fimiz kadar\u0131yla bu mesaj sonras\u0131 baz\u0131 ad\u0131mlar at\u0131lm\u0131\u015f olsa aradan bir ay ge\u00e7ti\u011fi halde (6 Ekim 2018) problemin \u00e7\u00f6z\u00fcld\u00fc\u011f\u00fcne dair bir haber duyulmad\u0131. Bu hadise, Sincan\u2019da ya\u015fanan s\u0131k\u0131nt\u0131lar\u0131 anlamak i\u00e7in dikkat \u00e7ekici bir \u00f6rnek olsa gerek.<\/p>\n<p>\u00c7in\u2019de, Sincan\u2019da, Do\u011fu T\u00fcrkistan\u2019da ya\u015fanan s\u0131k\u0131nt\u0131lar\u0131n sona ermesi i\u00e7in d\u00fcnya \u00fczerindeki b\u00fct\u00fcn insanlar\u0131, insaniyeti harekete ge\u00e7irmek gerekir. T\u00fcrkiye ve \u0130sl\u00e2m \u00e2lemi elinden geleni yapmal\u0131. Hem de bir g\u00fcn dahi beklemede<\/p>\n<p>Kaynak : http:\/\/www.sanalbasin.com\/dogu-turkistani-gormek-27262782\/<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Faruk \u00c7AKIR \u00c7in zulm\u00fc dolay\u0131s\u0131yla Do\u011fu T\u00fcrkistan\u2019\u0131 terk ederek d\u00fcnyan\u0131n de\u011fi\u015fik yerlerine gidenler, \u00fclkelerinde ya\u015fanan haks\u0131zl\u0131\u011f\u0131 d\u00fcnyan\u0131n g\u00fcndemine ta\u015f\u0131mak i\u00e7in gayret sarf ediyorlar, ama bu mesele yeteri kadar g\u00fcndeme gelebilmi\u015f de\u011fil. Ba\u015fka \u00fclkeler neyse de, T\u00fcrkiye ba\u015fta olmak \u00fczere \u0130sl\u00e2m \u00e2leminin g\u00fcndeminde b\u00f6yle bir mesele olmamas\u0131 hakikaten garip. Bir milyon M\u00fcsl\u00fcman\u0131n \u00c7in zulm\u00fc alt\u0131nda oldu\u011funu, [&hellip;]<\/p>\n","protected":false},"author":3,"featured_media":0,"comment_status":"closed","ping_status":"closed","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"footnotes":""},"categories":[25],"tags":[],"class_list":["post-2020","post","type-post","status-publish","format-standard","hentry","category-uygur-haber"],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/tr.uyghuracademy.org\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/2020","targetHints":{"allow":["GET"]}}],"collection":[{"href":"https:\/\/tr.uyghuracademy.org\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/tr.uyghuracademy.org\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/tr.uyghuracademy.org\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/3"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/tr.uyghuracademy.org\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=2020"}],"version-history":[{"count":1,"href":"https:\/\/tr.uyghuracademy.org\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/2020\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":2021,"href":"https:\/\/tr.uyghuracademy.org\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/2020\/revisions\/2021"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/tr.uyghuracademy.org\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=2020"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/tr.uyghuracademy.org\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=2020"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/tr.uyghuracademy.org\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=2020"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}